Trenerzy MZPN w Benfice. Wizyta w jednej z czołowych akademii piłkarskich świata

Benfica od lat należy do klubów, które rozwój młodych piłkarzy traktują jako jeden z filarów swojej działalności sportowej i finansowej. Jej akademia, działająca w ośrodku Benfica Campus w Seixal, jest miejscem, w którym młodzi zawodnicy przygotowują się do gry na najwyższym poziomie. Klub inwestuje nie tylko w szkolenie piłkarskie, ale również w edukację, rozwój społeczny i przygotowanie zawodników do kolejnych etapów kariery. Skala tych działań znajduje odzwierciedlenie w wynikach sportowych i transferowych.

O pozycji Benfiki świadczą między innymi sukcesy jej drużyn młodzieżowych. W 2022 roku zespół U19 wygrał UEFA Youth League, pokonując w finale Red Bull Salzburg 6:0. W tym samym roku klub zdobył również pierwszą edycję Pucharu Interkontynentalnego U20. Wśród wychowanków Benfiki są laureaci prestiżowej nagrody Golden Boy — Renato Sanches, wyróżniony w 2016 roku, oraz João Félix, który otrzymał ją w 2019 roku. Akademia była także dwukrotnie nagradzana przez Globe Soccer Awards jako najlepsza akademia roku — w 2015 i 2019 roku.

Znaczenie akademii widać również w danych dotyczących transferów. Według analizy CIES Football Observatory, opublikowanej w kwietniu 2026 roku, Benfica uzyskała w ciągu dziesięciu lat 589 mln euro z transferów zawodników wyszkolonych w klubie. W zestawieniu obejmującym przychody ze sprzedaży wychowanków zajęła pierwsze miejsce na świecie, przed Ajaksem Amsterdam i Chelsea. CIES uwzględnia w tej analizie piłkarzy, którzy spędzili w danym klubie co najmniej trzy sezony między 15. a 21. rokiem życia, a także określone dodatki transferowe i udziały w kolejnych transferach. To pokazuje, że szkolenie młodzieży może przynosić klubowi nie tylko korzyści sportowe, lecz także wymierne efekty finansowe.

Właśnie do takiego środowiska, w dniach 3–8 stycznia 2026 roku, przyjechali trenerzy Mazowieckiego Związku Piłki Nożnej. Program study visit obejmował obserwację treningów różnych kategorii wiekowych, wykłady dotyczące organizacji szkolenia, skautingu i żywienia, a także mecze portugalskich rozgrywek. Ważną częścią wizyty była również możliwość przyjrzenia się pracy Sportingu CP, drugiego z lizbońskich klubów znanych z rozwijania młodych talentów.

Pobyt rozpoczął się 3 stycznia od przylotu do Lizbony, a wieczorem uczestnicy mieli zaplanowany mecz Benfiki z Estoril w portugalskiej ekstraklasie. Następnego dnia program przeniósł uwagę na szkolenie młodzieży w Sportingu CP. W planie znalazł się mecz Sporting CP B z Académico de Viseu, a następnie wykład poświęcony organizacji i funkcjonowaniu akademii Sportingu w kategoriach U7–U13 oraz przejściu do akademii U14. Kolejne spotkanie dotyczyło fundamentów portugalskiego szkolenia i drogi zawodników z piłki młodzieżowej do pierwszego zespołu Sportingu.

Tematy te odnoszą się do jednego z kluczowych wyzwań stojących przed każdą akademią: stworzenia spójnej ścieżki rozwoju, która pozwala zawodnikom przechodzić przez kolejne kategorie wiekowe i stopniowo przygotowywać się do coraz większych wymagań. Oprócz samej pracy na boisku istotne są organizacja szkolenia, dobór metod do wieku i umiejętności zawodników oraz planowanie kolejnych etapów ich piłkarskiej drogi.

5 stycznia trenerzy mieli zaplanowaną sesję treningową zespołu U23 w akademii SL Benfica. Następnie program przewidywał wykład poświęcony modelowi szkolenia młodzieży Benfiki — SL Benfica Youth Model — oraz zwiedzanie stadionu i muzeum klubu. Na wieczór zaplanowano mecz Benfiki B z FC Porto B lub, w wariancie alternatywnym, sesję treningową zespołów młodzieżowych Benfiki i Sportingu w kategoriach U7–U13.

Benfica Campus, otwarty 22 września 2006 roku, stanowi centrum projektu szkolenia młodzieży klubu. Ośrodek w Seixal obejmuje rozbudowaną infrastrukturę treningową, a sam projekt zakłada rozwój sportowy połączony ze wsparciem edukacyjnym i społecznym. Benfica podkreśla znaczenie takich wartości jak dyscyplina, szacunek, pokora, solidarność i fair play. Akademia ma przygotowywać zawodników do gry w profesjonalnej piłce, ale równocześnie wspierać ich w rozwoju poza boiskiem.

Kolejny dzień programu obejmował wykład poświęcony skautingowi SL Benfica, oprowadzanie po akademii oraz sesję treningową w kategorii U16. Zaplanowano także obserwację meczu zespołów U19 Benfiki i Sportingu lub treningu drużyny U17, a następnie sesję treningową U15. Takie zestawienie punktów programu pozwalało przyjrzeć się pracy z zawodnikami na różnych etapach szkolenia i zobaczyć, jak szeroki zakres zagadnień składa się na funkcjonowanie akademii.

Skauting odgrywa istotną rolę w długofalowym planowaniu sportowym. Obejmuje obserwację zawodników, ocenę ich potencjału i podejmowanie decyzji dotyczących dalszego rozwoju. W przypadku piłki młodzieżowej ważne jest nie tylko rozpoznanie talentu, ale również określenie, jakie warunki i wsparcie pozwolą młodemu piłkarzowi rozwijać umiejętności w kolejnych latach.

7 stycznia program ponownie koncentrował się na pracy w akademii Benfiki. Zaplanowano sesje treningowe zespołów U19 i U23 oraz pierwszej drużyny kobiet. Kolejnym punktem był wykład dotyczący żywienia w SL Benfica. Uwzględnienie tego tematu pokazywało, że przygotowanie zawodnika obejmuje więcej niż sam trening i taktykę. Żywienie, regeneracja i odpowiednie nawyki są elementami szerszego procesu wspierającego rozwój oraz przygotowanie do wysiłku sportowego.

Na ten dzień przewidziano również możliwość wyjazdu do Leirii na półfinał Pucharu Ligi Portugalskiej pomiędzy Benficą a SC Bragą. Alternatywą były sesje treningowe zespołów młodzieżowych Benfiki i Sportingu w kategoriach U7–U13. Podobnie jak w przypadku części wcześniejszych punktów, program dopuszczał różne warianty realizacji.

Obserwacja meczów była ważnym uzupełnieniem części szkoleniowej. W planie znalazły się spotkania portugalskiej ekstraklasy, drugiej ligi oraz rywalizacja drużyn młodzieżowych. Uczestnicy mieli także zaplanowany mecz FC Alverca z FC Famalicão. Dzięki temu program obejmował różne poziomy rozgrywek — od piłki młodzieżowej i zespołów rezerw po pierwsze drużyny klubów występujących w krajowej elicie.

Ostatniego dnia, 8 stycznia, trenerzy mieli zaplanowany wyjazd do punktu widokowego w Almadzie, skąd można spojrzeć na Lizbonę i ujście Tagu, a następnie przejazd na lotnisko i powrót do Polski.

Program study visit łączył kilka perspektyw: organizację szkolenia w najmłodszych kategoriach, rozwój zawodników w starszych grupach wiekowych, skauting, żywienie oraz przechodzenie z piłki młodzieżowej do seniorskiej. Wizyta w Benfice — klubie, którego akademia osiąga znaczące wyniki sportowe i transferowe — była okazją do poznania rozwiązań stosowanych w jednym z najbardziej rozpoznawalnych ośrodków szkolenia młodych piłkarzy na świecie. Zdobyte doświadczenia mogą stać się cennym punktem odniesienia dla trenerów pracujących w polskich akademiach, także tych mniejszych. Przemyślana organizacja procesu szkoleniowego, spójność pracy w poszczególnych kategoriach wiekowych, rozwijanie umiejętności zawodników i przygotowywanie ich do kolejnych etapów piłkarskiej drogi to zasady, które można wdrażać również w mniejszej skali, dostosowując je do możliwości konkretnego klubu. Takie spojrzenie na szkolenie może pomóc w rozwijaniu codziennej pracy z młodymi piłkarzami i podnoszeniu jakości szkolenia w polskich akademiach.